Thiết kế
Théodore Reinach
Emmanuel Pontremoli
Ảnh
Francois Halard
Mary Gaudin
Địa điểm
Pháp
Tổng hợp & Biên tập
Uyen Pham
Nguồn
Frederic Magazine
Nằm trên mũi đất đầy nắng gió ở Beaulieu-sur-Mer, vùng Riviera, biệt thự Kérylos tỏa sáng như một giấc mơ tái sinh từ quá khứ. Hơn một thế kỷ sau khi hoàn thành vào năm 1908, công trình độc đáo này vẫn đưa người bước vào thế giới của Hy Lạp cổ đại – nơi thần thoại, nghệ thuật và kiến trúc hòa quyện thành một không gian bất tử.
Ảnh: Francois Halard
Nhà khảo cổ học và chính khách Théodore Reinach, tuy sống ở Pháp vào cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, nhưng trái tim ông luôn thuộc về nền văn minh Hy Lạp. Không thể quay ngược thời gian, Reinach chọn cách hiện thực hóa ám ảnh ấy: ông dựng nên một “ngôi nhà của các vị thần” nơi Riviera, trung thành với tinh thần Hy Lạp cổ đại đến từng chi tiết.
Cái tên Kérylos trong tiếng Hy Lạp nghĩa là loài chim hải âu mang điềm lành, vừa gợi biển Địa Trung Hải trước mặt, vừa phản chiếu khát vọng tìm kiếm ánh sáng và vẻ đẹp bất diệt của Reinach.
Ảnh: Mary Gaudin
Để hiện thực hóa ý tưởng, Reinach hợp tác cùng kiến trúc sư Emmanuel Pontremoli. Thay vì sao chép một ngôi nhà cụ thể, họ tìm cách tái tạo tinh thần kiến trúc của đảo Delos thế kỷ II TCN: thanh nhã, rực rỡ nhưng cũng thấm đẫm triết lý sống.
Biệt thự được bố cục quanh một peristyle – khoảng sân trong rợp ánh sáng, bao quanh bởi những cột Doric Carrara trắng muốt. Đá cẩm thạch, khảm mosaic, tranh tường trải rộng khắp nơi, nhưng nội thất lại tối giản theo phong cách tân cổ điển. Gỗ chanh, gỗ táo, gỗ lê – những chất liệu mộc mạc – trở thành điểm nhấn cho một thế giới nghệ thuật thuần khiết.
Phòng khách bừng sáng với đá cẩm thạch vân đậm; thư viện thì khắc ghi dòng chữ: “Chính tại đây, cùng với những nhà hùng biện, triết gia và thi sĩ Hy Lạp, tôi tìm thấy một nơi nghỉ ngơi thanh bình trong vẻ đẹp bất tử.”
Ảnh: Francois Halard
Ảnh: Francois Halard
Gia đình Reinach tận hưởng những kỳ nghỉ trong khung cảnh huy hoàng này cho đến khi bi kịch lịch sử ập đến. Sau khi Théodore qua đời năm 1928, ngôi nhà từng bị quân Đức Quốc xã chiếm đóng, tàn phá kho lưu trữ, và nhiều thành viên trong gia đình ông bị cuốn vào thảm kịch Auschwitz.
Sau chiến tranh, Biệt thự Kérylos được trả lại cho gia đình, rồi đến năm 1967 chính thức trở thành di tích lịch sử quốc gia. Ngày nay, dưới sự quản lý của Centre des Monuments Nationaux, ngôi nhà không chỉ mở cửa cho công chúng mà còn là sân khấu của hòa nhạc, hội nghị, triển lãm nghệ thuật.
Ảnh: Francois Halard
Khi đặt chân vào Villa Kérylos, ta như lạc vào một hành trình song song: vừa là chuyến du ngoạn Hy Lạp cổ, vừa là trải nghiệm nghệ thuật thế kỷ 20. Nội thất được Reinach thiết kế gần như toàn bộ, lấy cảm hứng từ hiện vật khảo cổ nhưng thổi vào hơi thở mới. Phòng ngủ của Fanny, vợ ông, được trang trí bằng họa tiết thiên nga và chim công để tôn vinh nữ thần Hera; phòng tắm balaneion có khảm cổ điển nhưng trang bị vòi hoa sen “hiện đại” cho thời 1908.
Ảnh: Francois Halard
Với nhiều nhà thiết kế, ngôi biệt thự trở thành kho tàng cảm hứng. Stephen Sills từng đưa Tina Turner đến đây để tìm nguồn ý tưởng cho ngôi nhà bên cạnh. Nhà sử học Adrien Goetz thì dùng chính nơi này làm bối cảnh cho tiểu thuyết Villa of Delirium.
Hơn một thế kỷ trôi qua, Villa Kérylos vẫn đứng đó, rực sáng trên Riviera như một khúc ca Hy Lạp. Nó không chỉ là kiến trúc, cũng không chỉ là di sản. Đó là ước mơ đã được hóa thân thành đá cẩm thạch, là tiếng vọng bất tận của một nền văn minh cổ đại trong thế giới hiện đại.
Và với những ai một lần ghé qua, Kérylos không chỉ là một biệt thự, mà là cánh cổng dẫn họ về với ánh sáng và sự vĩnh cửu – như chính loài chim hải âu mà nó mang tên.